Stop met pleasen, leiderschap vraagt meer dan aardig zijn

Leestijd 6 minuten
auteur Ruben Zuilhof

Pleasegedrag in leiderschap ontstaat vaak door de behoefte om de sfeer goed te houden

Pleasegedrag in leiderschap zie je vooral wanneer er spanning ontstaant in contact met anderen. Je wilt dat het prettig blijft, dat mensen zich gehoord voelen en dat er geen onnodige wrijving ontstaat. Harmonie, verbinding en draagvlak zijn belangrijk voor je. Daardoor ga je sneller afstemmen, verzachten of rekening houden met hoe jouw woorden overkomen.

Wanneer die neiging sterker wordt, raak je makkelijker je eigen positie kwijt. Je draait om de kern heen, houdt opties open of verzacht je boodschap zodat niemand zich aangevallen voelt. Je wilt zorgvuldig zijn, niemand voor het hoofd stoten en het liefst dat iedereen zich kan vinden in de beslissing. Je denkt langer na voordat je iets zegt, stelt keuzes uit of formuleert je boodschap zo voorzichtig dat niet meer duidelijk is wat je werkelijk bedoelt. De aandacht gaat dan vooral naar de reactie van de ander, terwijl jouw eigen standpunt naar de achtergrond verdwijnt. Dat gaat ten koste van jouw kracht als leider. 

De kenmerken van pleasegedrag in leiderschap dat niet effectief is

Pleasegedrag dat niet meer helpend is in jouw rol als leider, herken je vaak aan de volgende signalen: 

• je zegt ja terwijl je eigenlijk twijfelt of nee voelt
• je stelt beslissingen uit omdat je niemand wilt teleurstellen
• je verzacht je boodschap, waardoor niet duidelijk is wat je bedoelt
• je neemt extra verantwoordelijkheid om spanning te voorkomen
• je wilt dat iedereen zich goed voelt over jouw keuze
• je vermijdt gesprekken waarvan je verwacht dat ze ongemakkelijk worden
• je past je aan aan de sfeer in plaats van richting te geven
• je voelt achteraf irritatie omdat je niet hebt gezegd wat je wilde zeggen.

Ruben Zuilhof is coach voor mannen en gespecialiseerd in dit thema. 

Lees meer over Ruben Zuilhof >

Gevolgen van pleasegedrag wanneer leiderschap nodig is

Wanneer pleasegedrag de overhand krijgt op momenten dat er leiderschap gevraagd wordt, ontstaat er vaak onduidelijkheid. Besluiten blijven liggen, verwachtingen worden niet uitgesproken en anderen weten niet goed waar ze aan toe zijn. Je probeert rekening te houden met iedereen, maar daardoor ontbreekt richting. Dat kan leiden tot frustratie in een team, spanning in een relatie of het gevoel dat jij steeds degene bent die alles moet dragen.

Ook voor jezelf heeft het gevolgen. Je voelt vaker druk, omdat je meer verantwoordelijkheid op je neemt dan nodig is. Je blijft nadenken over hoe je overkomt, of je het goed hebt gedaan en of je niemand hebt teleurgesteld. Ondertussen groeit de irritatie van binnen, omdat je niet zegt wat je werkelijk vindt of nodig hebt.

Op de lange termijn tast dit je stevigheid als leider aan. Mensen voelen dat je twijfelt, dat je het iedereen naar de zin wilt maken of dat je terughoudend bent in het nemen van besluiten. Daardoor wordt er minder op je geleund, of juist teveel. Helder leiderschap vraagt dat je keuzes durft te maken, ook wanneer dat spanning oplevert. Juist daar gaat het bij pleasegedrag vaak mis.

Blogs die hier verder op ingaan zijn onder andere: 

• Relatietherapie zonder je vrouw
• 10 tips: No more Mr. Nice Guy
• Antwoord op de vraag "wat is mannelijkheid?"
• Grenzen stellen als een koning
  
  

Pleasen is een kracht en een valkuil

Veel mannen die pleasen hebben vroeg geleerd dat het veilig is om rekening te houden met anderen. Door je aan te passen voorkom je spanning, afwijzing of conflict. Dat kan ontstaan in je gezin van herkomst, op school of later in werk en relaties. Je ontwikkelt een sterke gevoeligheid voor wat anderen nodig hebben en wordt iemand op wie mensen kunnen bouwen.

Die kwaliteit helpt je ver, maar kan ook een valkuil worden. Zeker wanneer je een rol hebt waarin richting nodig is, wordt er van je gevraagd dat je keuzes maakt, grenzen stelt en soms tegen de stroom in gaat. Als je gewend bent om de sfeer goed te houden, kan dat innerlijke spanning geven. Je voelt dat je duidelijk moet zijn, maar een ander deel van je wil dat iedereen zich goed blijft voelen. Daardoor blijf je hangen tussen aanpassen en sturen, zonder dat het echt stevig voelt.

Pleasen hangt vaak samen met moeite met grenzen en positie

Pleasegedrag staat zelden op zichzelf. Vaak zie je dat mannen die veel pleasen ook moeite hebben met hun plek innemen. Je voelt verantwoordelijkheid, maar twijfelt of je het recht hebt om richting te geven. Je wilt duidelijk zijn, maar bent bang om te hard over te komen. Je wilt eerlijk zijn, maar wilt ook dat de relatie goed blijft.

Daardoor ga je soms te veel dragen en op andere momenten juist terugstappen. Je zegt ja terwijl je eigenlijk ruimte nodig hebt. Je houdt je in terwijl je eigenlijk iets wilt uitspreken. Of je neemt het over omdat je bang bent dat het anders misgaat. In al die situaties raak je iets van jezelf kwijt, en dat voel je meestal achteraf pas.

Waarom coaching voor pleasers vaak een keerpunt is

Voor veel mannen die zichzelf herkennen in pleasegedrag, helpt het niet om alleen maar te weten dat ze duidelijker moeten zijn. Je hebt het vaak al honderd keer bedacht. Je weet dat je vaker nee wilt zeggen, dat je helderder wilt communiceren of minder verantwoordelijkheid wilt dragen. Toch gebeurt het in het moment steeds weer hetzelfde.

Coaching helpt omdat je gaat kijken naar wat er onder dat patroon zit. Je onderzoekt waar en wanneer je spanning voelt, waarom je conflict wilt vermijden en wat er in je gebeurt wanneer je je positie wel inneemt. Daardoor ontstaat er meer bewustzijn op het moment zelf. Je leert herkennen wanneer je jezelf aanpast, wanneer je te veel overneemt en wanneer je jezelf klein maakt.

Vanuit dat bewustzijn kun je andere keuzes gaan maken. Je leert steviger te blijven staan en duidelijk te zijn zonder agressief te worden. Je gaat grenzen aangeven zonder afstandelijk te worden en verantwoordelijkheid nemen zonder alles naar je toe te trekken. Voor veel mannen is dat een belangrijk keerpunt, omdat ze merken dat leiderschap lichter wordt zodra ze niet meer iedereen tevreden hoeven te houden.

Coaching voor pleasers en nice guys >

Herken jij jezelf hierin? 

Coaching rond pleasegedrag kan helpend zijn wanneer je merkt dat je:

• vaak rekening houdt met anderen en jezelf vergeet
• moeite hebt met nee zeggen of grenzen aangeven
• spanning voelt bij conflicten of lastige gesprekken
• veel verantwoordelijkheid draagt en weinig ruimte ervaart
• twijfelt aan jezelf terwijl anderen je juist sterk vinden
• leiding geeft maar je niet altijd stevig voelt in die rol
• thuis, op werk en in relaties tegen dezelfde patronen aanloopt.

Wanneer je jezelf hierin herkent, kan het waardevol zijn om hier gericht mee te werken.

Wil je eens sparren over wat dat voor jou zou kunnen betekenen? Neem contact op met Ruben Zuilhof, gespecialiseerd coach voor mannen. Of plan direct een kennismaking via onderstaande knop:

Kennismaking plannen >