Relatie tussen vader en tiener verbeteren: zo herstel je het contact met je puberzoon of -dochter

Leestijd 8 minuten
auteur Ruben Zuilhof

Het ligt niet aan jou als vader, maar verandering begint wel bij jou

Het contact verandert omdat je tiener zich ontwikkelt en iets anders nodig heeft dan voorheen. Veel vaders blijven doen wat altijd werkte en merken dat het nu minder effect heeft. Dat betekent niet dat je het verkeerd doet. Deze fase vraagt simpelweg om een andere manier van aanwezig zijn.

Je tiener zoekt meer ruimte, zelfstandigheid en een eigen positie. Wanneer jij blijft sturen zoals je gewend was, kan dat spanning geven of afstand vergroten. Juist door te veranderen in hoe je reageert, ontstaat er weer ruimte voor contact. De beweging zit niet in meer doen, maar in anders aanwezig zijn. Rustiger, duidelijker en met meer ruimte voor je tiener, zonder jezelf kwijt te raken.

Ruben Zuilhof is coach voor mannen en gespecialiseerd in dit thema. 

Lees meer over Ruben Zuilhof >

Elke puber reageert anders in deze fase

Geen tiener is hetzelfde. Waar de één zich afsluit, gaat de ander juist in de aanval of doet alsof het hem of haar niets uitmaakt. Het gedrag verschilt, maar onder de oppervlakte speelt vaak hetzelfde: de behoefte aan ruimte, autonomie en gezien worden in wie het kind is. Door te herkennen welk gedrag jouw tiener laat zien, krijg je beter zicht op wat hij of zij nodig heeft en wat dat van jou vraagt als vader. Wat dat is, lees je in deze blog.

Tijdens de 1 op 1 coachings voor vaders komt dit aan bod. We kijken hoe jouw tiener zich gedraagt en hoe jij daarop reageert. We werken aan het doorbreken van patronen, zodat de band tussen jou en je kind weer sterker wordt. Wil je hier meer over weten? Bekijk de informatiepagina over coaching voor vaders, of plan vrijblijvend een kennismaking in zodat we dit verder kunnen bespreken. 

Kennismaking plannen >

> Je tiener zoekt continu ruzie

Je merkt dat gesprekken snel omslaan in discussie. Er is weerstand, irritatie of zelfs boosheid. Het lijkt alsof je tiener overal tegenin gaat. Wat daar vaak onder zit, is de behoefte aan autonomie. Je kind wil zelf bepalen en test waar de grenzen liggen. Door tegen jou in te gaan, onderzoekt hij of zij welke ruimte er is.

Wat er van jou gevraagd wordt, is dat je duidelijk blijft zonder in strijd te gaan. Rustig je grens aangeven en niet meegaan in het winnen van de discussie. Probeer dit eens: blijf bij je standpunt zonder je stem te verheffen en zonder extra uitleg te geven. Kijk wat er gebeurt als je niet meegaat in de emotie.

> Je tiener negeert je en trekt zijn eigen plan

Je krijgt korte antwoorden of helemaal geen reactie. Afspraken worden genegeerd of half nagekomen. Het voelt alsof je minder invloed hebt. De behoefte hier is vaak ruimte en zelfstandigheid. Je tiener wil zelf keuzes maken, ook als die niet altijd handig zijn. Hij of zij leert van fouten maken.

Wat dit van jou vraagt, is dat je helder bent in wat belangrijk is, zonder overal bovenop te zitten. Je blijft aanwezig, maar laat ruimte waar dat kan. Probeer dit eens: kies één of twee dingen waar je echt duidelijk over bent en laat de rest bewust los. Merk op wat dat doet met de verbinding en/of spanning tussen jullie.

> Je tiener trekt zich terug op zijn kamer

Je ziet je kind minder. De deur is dicht, het contact beperkt zich tot korte momenten. Het kan voelen alsof je hem of haar kwijtraakt. De behoefte hier is vaak rust en een eigen plek. Je tiener ervaart veel en dat verwerken vraagt tijd voor zichzelf.

Wat er van jou gevraagd wordt, is beschikbaar blijven zonder binnen te vallen. Niet forceren, maar wel in contact blijven. Probeer dit eens: ga niet naar je tiener toe om een gesprek te starten, maar wees zichtbaar aanwezig in dezelfde ruimte, op een ontspannen manier. Kijk of er vanzelf iets ontstaat.

> Je tiener deelt niets meer met je

Waar je vroeger alles hoorde, blijft het nu stil. Je weet minder van wat er speelt. De behoefte is vaak veiligheid zonder druk. Zodra een gesprek voelt als ondervraging of beoordeling, sluit je tiener zich sneller af.

Wat er van jou gevraagd wordt, is luisteren zonder meteen te reageren, op te lossen of te sturen. Probeer dit eens: stel één open vraag en wees daarna stil. Geef geen advies, geen oordeel. Luister gewoon.

> Je raakt zelf sneller geïrriteerd of trekt je terug

Je merkt dat je zelf korter reageert, sneller boos wordt of juist afstand neemt van je kind. Achteraf voelt dat vaak niet goed. Wat hier speelt, is jouw eigen spanning. Het gevoel dat je minder grip hebt of niet goed in contact kunt komen met je kind.

Wat dit van jou vraagt, is dat je eerst naar jezelf kijkt. Wat gebeurt er in jou op dat moment? Probeer dit eens: wanneer je merkt dat je geïrriteerd raakt, zeg je even niets. Haal adem en stel je reactie een paar seconden uit. Dat kleine moment maakt vaak een groot verschil. > Lees meer over ademwerk voor mannen

De beweging zit in hoe jij aanwezig bent

Het contact met je tiener verschuift vaak al wanneer jij anders reageert op wat gebeurt. Veel vaders merken dat ze meer gaan sturen wanneer het stroever wordt. Je gaat uitleggen waarom je iets belangrijk vindt, probeert je punt duidelijker te maken of corrigeert sneller. Je gaat je stem verheffen, voelt druk opbouwen van binnen en voor je het weet wordt er met deuren gesmeten, gestampt op de trap of vertrekt je tiener naar buiten of naar z'n kamer om zich de rest van de dag niet meer te laten zien. Het gesprek is vastgelopen en je puber is afgehaakt. 

Wat helpt, is dat je het tempo verlaagt. Dat je eerst observeert wat er gebeurt, bij je tiener en in jezelf, voordat je iets zegt of doet. Dat je merkt dat je geïrriteerd raakt, maar daar niet meteen op reageert. Of dat je de neiging voelt om iets recht te zetten, maar even wacht. Dat vraagt geduld. Vijf seconden voelen als vijf minuten. En toch gaat het helpen. Dat voelt in het begin ongemakkelijk. Zeker als je gewend bent om snel te reageren of dingen op te lossen. Maar precies daar zit de verschuiving.

Aanwezig zijn betekent dat je blijft luisteren, ook als je het er niet mee eens bent. Dat je een grens stelt zonder je stem te verheffen. Dat je blijft staan wanneer je tiener zich afsluit, zonder zelf weg te lopen of harder te gaan duwen. Je tiener merkt het verschil. De spanning in het contact wordt minder scherp, gesprekken lopen minder snel uit de hand en er komt weer beweging in hoe jullie met elkaar omgaan.

Werken aan een sterke band met je tiener

Je hoeft dit niet alleen te doen. In mijn werk als mannencoach begeleid ik vaders die merken dat het contact met hun tiener veranderd is en die dat willen herstellen.

In een mannengroep werk je met andere vaders die dit herkennen. In de individuele coaching voor mannen die ik bied, kijk je naar jouw situatie en hoe jij daarin andere keuzes kunt maken, zodat het contact weer groeit. Als je merkt dat de afstand groter wordt en je dat wilt doorbreken, is dit het moment om daar serieus naar te kijken.

Coaching voor pubervaders >

Wil je eens sparren over wat coaching voor jou en de relatie met je kind zou kunnen betekenen? Twijfel je tussen groepswerk en individuele coaching? Wil je graag vrijblijvend kennismaken met Ruben Zuilhof en met hem eens van gedachten wisselen over wat het beste bij jou past? Plan een kostenloze kennismaking in via onderstaande knop:

Kennismaking plannen >